Podczas wznoszenia jakiegokolwiek rodzaju budowli inwestor budowlany, bez względu na to czy jest to osoba prywatna, firma czy też jednostka administracji państwowej, jest zobligowany do wyznaczenia osoby, która ze względu na swą wiedzę o technologiach budowlanych zarządza przebiegiem budowy. Osobą taką jest kierownik budowy, który jest w rozumieniu przepisów Prawa Budowlanego uczestnikiem procesu budowlanego. Uczestnikiem procesu budowlanego może zostać jedynie osoba charakteryzująca się właściwym wykształceniem technicznym oraz odpowiednią praktyką zawodową. Uczestnik procesu budowlanego musi posiadać uprawnienia do wykonywania zawodu wydawane przez organ samorządu zawodowego oraz przynależeć do Izby Budownictwa. Zadaniem kierownika budowy jest zorganizowanie zgodnego z procedurami przebiegu procesu budowy obiektu. Wyznaczenie kierownika budowy należy do podstawowych obowiązków inwestora budowlanego.

Po objęciu swej funkcji kierownik budowy musi na wstępie zająć się opracowaniem projektu budowlanego, zapewnieniem geodezyjnego wytyczenia obiektu oraz sporządzeniem planu Bezpieczeństwa i Ochrony Zdrowia. Kierownik budowy odpowiada za zorganizowanie budowy i jej kierowanie zgodnie z projektem i pozwoleniem na budowę oraz bezpieczeństwo ekipy budowlanej. Po spisaniu protokołu przejęcia obowiązków kierownika budowy osoba taka zobowiązana jest do zabezpieczenia terenu budowy oraz założenie Dziennika Budowy. Wykonuje on zalecenia wpisane do Dziennika Budowy wpisane przez innych uczestników procesu budowy, np. inspektora nadzoru lub projektanta. Zgłasza on inwestorowi do sprawdzenia lub odbioru wykonane przez ekipę budowlaną roboty budowlane oraz instalacje przed zgłoszeniem obiektu do odbioru przez Nadzór Budowlany, a także uczestniczy w czynnościach odbioru.

W przypadku konieczności wprowadzenia do projektu zmian wynikających z usprawnienia toku budowy lub bezpieczeństwa na budowie jest on zobowiązany poinformować o tym fakcie inwestora. Również w przypadku konieczności przerwania robót budowlanych musi poinformować o tym inwestora oraz właściwe organy. W razie wystąpienia katastrofy budowlanej od kierownika budowy wymaga się zabezpieczenia miejsca katastrofy, udzielenia pomocy poszkodowanym i podjęcia czynności zmierzających do minimalizacji skutków katastrofy, a także powiadomienie o tym fakcie właściwe organy (w tym policję i prokuraturę), inwestora, inspektora nadzoru i innych uczestników procesu budowlanego.

Kierownik budowy może być pracownikiem firmy budowlanej realizującej budowę, a jako taki nie musi reprezentować interesów inwestora na placu budowy. W tym celu warto zatrudnić inspektora nadzoru inwestorskiego, do którego zadań należy właśnie dbanie o interesy inwestora. Z tego też powodu funkcja kierownika budowy oraz inspektora nadzoru nie może być łączona w rękach jednej i tej samej osoby.